Dəyərli dostlar, raxit xəstəliyi son zamanlar daha çox artmaqdadır. Çünki insanların daha çox şəhərdə yaşamağa meyl etməsi, açıq günəş altında az olması, mənzillərə bol günəş şüası düşməməsi, kesr əməliyyatının çoxalması, süni qidaların daha çox istifadə olunması, hətta hamilə zamanı ananın az günəşdə olması və kalsiumla az zəngin olan qidalarla qidalanması raxit xəstəliyinin daha da çoxalmasına səbəb olmuşdur.

Gündə 2 saat açıq havada günəşli havada olan uşaqlar raxitə tutulmazlar və ya az tutularlar çünki günəş şüası orqanizmdə D vitaminin sintezini artırır. D vitamini azlığı nəticəsində bağırsaqda kalsiumun sorulması çətinləşir. Əvvəlcə kalsiumun qanda miqdarı azalır, D vitamini həmdə hormonal təsir göstərdiyindən bu vitaminin azlığı nəticəsində qalxana bənzər vəzi hormon balansını tənzimləmək üçün daha çox çalışmağa başlayır və böyüyür. Bu zaman sümükdə olan kalsium qana verilməyə başlayır hətta sidikdə kalsiumun miqdarı artır və böyrəklərə çökməyə başlayır.

Deməli, həmdə böyrəklərin fəaliyyəti pozulur, sümükdən kalsiumun boşalması sümüklərin yavaş-yavaş əyilməsinə səbəb olur. Dişlərdə əyrilik və çürümə, ayaqlarda əyilmələr, bütün sümüklərdə əyilmələr, başın formasının dəyişməsi kimi əlamətlər baş verməyə başlayır.

Bədəndə kalsiumla fosfat mübadiləsinin pozulması turşuluğun artması ilə nəticələnir. Belə uşaqların tərləri turş dadır, anaları uşaqlarını öpəndə bunu hiss edirlər.

Bir sözlə, raxitlik ciddi xəstəlikdir. Xəstəlik əlamətləri çoxalmamış müalicə olunmalıdır. Raxit xəstəliyi yayda azalır qışda isə əksinə çoxalır.

Yaxşı olardı ki, analar hələ hamiləlikdən uşaqlarının gələcəkdə raxit olması üçün hər gün açıq havada gəzməli, okean balıqlarından bol-bol yeməli, yeməkdən əvvəl meyvə tərəvəz yeməli. Kalsiumla zəngin süd məhsulları: qatıq, kefir, kəsmik və pendir yeməlidirlər, həmçinin bal və alma sirkəsi qəbul etməli; yuymurta, ət kimi yeməklərdən gündəlik rasionda istifadə etməlidirlər.

Uşaqlar üçün faydalısı balıq yağıdır. Balıq yağı uşaqların yaşından asılı olaraq verilməyə başlanır. Məsələn yeni doğulmuşlar gündə 1 çay qaşığı qəbul edə bilərlər, bundan başqa əsas diqqət olunası bir məqam da uşaqlara ana südünün verilməsidir heç bir süni qidalar ana südünü əvəz edə bilməz!

Uşaqlara kənd yumurtasının sarısı verilsə yaxşıdır, çünki yumurta sarısında bol kalsium vardır.

Müxtəlif tərkibli təbii meyvə şirələrində də kalsium bol olur, əsasən balqabaq və kök şirələrindən istifadə etmək lazımdır. Arada, uşaqların yeməklərinə üyüdülmüş yumurta qabığı qarışdıra bilərsiniz.

Ümumiyyətlə, raxit xəstəliyi haqqında bol bol məlumatlar vardır, demək olar, çox yazılarda raxitə faydalı yeyəcəklər və dərmanlar sadalanır. Bunu oxuyan valideynlər qorxuya düşür və əlinə nə keçirsə uşağına verir ki, raxitlə xəstələnməsin.

Unutmayın, siz nə qədər təbii yeyəcəklər versəniz uşaqlarınızda D vitaminin hipervitaminozu xəstəliyi olmayacaqdır, çünki bədənə lazım olan qədər bağırsaqlar D vitamini mənimsəyəcəklər. Amma dərman verirsinizsə məsələn, D vitamini, bunu mütləq sahə həkiminizin nəzarəti altında verin, çünki D vitaminin çox verilməsi də çox ağır fəsadlarla nəticələnir. Belə uşaqlarda sümükləşmə normadan cox getdiyindən beyinləri inkişafdan qala bilər, böyrəklərdə kalsium toplanması baş verir qəbizlik başlayır, təzyiq yüksəlir, belə uşaqlarda bir sindrom var buna “pəri üz sindromu” deyilir.

Unutmayın, kalsium və D vitaminin çatışmamazlığı tək uşaqlarda yox böyük adamlarda da baş verir. Ona görə də çalışın kalsiumla zəngin qidalar qəbul edin müntəzəm hərəkət edin hərəkət kalsiumun sorulmasını asanlaşdırır.

Ərəb xurmasını səhərlər ac qarnına yemək kalsium ehtiyacını ödəyir bundan baqa əncir və ərik qurusunda bol kalsium vardır.

Alma sirkəsi və bal qarışımlı şərbət için, kefirdən və qatıqdan istifədə edin. Tərəvəz salatlarından, əsasən də, kələm, kök və çuğunduru sürtkəçdən keçirin bir birinə qarışdırın, üstünə sızma zeytun yağı və alma sirkəsi əlavə edib hər gün yeməkdən əvvəl yeyin.

Yaşı 50 həndəvərində olan insanlar bunlara ciddi riayət etməlidirlər.

Kalsium çatışmamazlığı üçün məcun.

Kecibuynuzu meyvəsi – 100 qram

Yumurta tozu – 50 qram

Xurma tozu erkəkcikləri – 50 qram

Çiçək tozu – 50 qram
Bal – 1 kq

Məcundan böyüklər gündə 3 dəfə yeməkdən əvvəl 1 çay qaşığı, uşaqlar isə gündə 3 dəfə yarım çay qaşığı yesinlər. Yeyə bilməyən uşaqlara isə suya qarışdırıb içirdə bilərsiniz.

Raxitliyin və osteoporozun müalicə və profilaktikasında dəniz kələmi bitkisindən istifadə edə bilərsiniz. Bu bitki toz formasında olur, biraz duzludur, salatların üstüne töküb yemək olur, su ilə qarışdırıb içmək olur.

(1,879 dəfə baxılıb)

Suallarınızı (012) 5618501/ (012) 4927697 nömrələr vasitəsilə əlaqə saxlamaqla verə bilərsiniz.